به گزارش سرویس کتابخانه «خبرنامه دانشجویان ایران»؛ «نامیرا» قرار نبود منتشر شود. نویسنده اش، صادق کرمیار، این گونه می خواست. کرمیار که در سال 1380 بر پایۀ اتفاقی کاملا داستانی و خیالی دو نسخۀ فیلم نامه و رمان با عنوان نامیرا نوشت؛ فیلم نامه را در اختیار سازمان صدا و سیما قرار داد و تصمیم گرفت داستان نامیرا را هرگز منتشر نکند.
اما هشت سال بعد در سال 1388، نامیرا از طریق دوستان کرمیار به انتشارات نیستان رسید و ا استقبال اهالی نشر نیستان مواجه شد. صادق کرمیار طی دو ماه کتاب را بازنویسی و ویرایش کرد و در نتیجه رمانی که در سال 1380 متولد شده بود در سال 1388 از انتشارات نیستان منتشر شد.
این ماجرای تولد و انتشار رمانی است در آن داستانی خیالی در بستر واقعیت رقم می خورد. وجه تسمیۀ کتاب نیز آیۀ 169 سورۀ بقره است که در آن به نامیرایی شهدا اشاره شده است. نامیرا توصیفی از کوفۀ پیش از واقعۀ کربلاست. رمانی شخصیت محور که با پیوند خوردن خرده روایت های متعددی شکل می گیرد.
شخصیت هایی چون عبدالله بن عمیر، ربیع و سلیمه از محوری ترین شخصیت های این اثر محسوب می شوند که با گفت وگوها و مناظرات بسیار سعی دارند مسیر حق را از مسیر باطل بازشناسند. عشقی که میان ربیع و سلیمه جریان دارد یکی از خرده پی رنگ های کتاب است که در کنار سایر خرده پی رنگ ها پیش می رود.
بستر اصلی کتاب اما مسئلۀ بی وفایی کوفیان است. کرمیار داستانش را در فضای ملتهب کوفۀ پیش از قیام روایت می کند و از وقایعی سخن می گوید که کوفه را به واقعۀ کربلا ختم می کند.
کتاب از پشتوانۀ تحقیقی و تاریخی خوبی برخوردار است. در واقع نامیرا علاوه بر این که خوب قصه می گوید، به خوبی هم برای مخاطب از تاریخ حرف می زند. از همین رو می توانیم اثر را در زمرۀ رمان های تاریخی دسته-بندی کنیم.
کرمیار در نامیرا تلاش کرده است تا عمق رویداد کربلا را از زوایای مختلف مورد بررسی قرار دهد و علل شکل-گیری واقعۀ کربلا را در قالب رمان به مخاطب عرضه کند. در این مسیر علاوه بر روایت تاریخ از بحث و استدلال نیز غافل نشده است و این امر را در گفت وگو های میان شخصیت ها گنجانده است.
در حقیقت دو عنصر شخصیت پردازی و گفت وگو در پیش برد خرده پی رنگ ها و در نهایت پی رنگ کلی اثر نقش به سزایی ایفا کرده اند. عناصر داستان نویسی ای که صادق کرمیار در استفاده از آن ها تبحر خاصی دارد و این امر در آخرین اثر او، مردان نامرئی، نیز دیده می شود.
استفاده از ظرفیت گفت وگو در پردازش رمان توسط کرمیار، و به طور خاص در پردازش رمان نامیرا، موجب شده است که داستان از ریتم و ضرباهنگ نیفتد و بار تاریخی روایت مخاطب را حین مطالعه به ملال دچار نکند.
نامیرا روایت شهری است که به بی وفایی در تاریخ شهره است. روایتی از نبرد درونی نیروهای حق و باطل که درون تک تک آدم های همیشۀ تاریخ در جریان است.
در حقیقت آنچه ما همواره از بی وفایی کوفیان شنیده ایم؛ کرمیار در قالب داستان ریخته است تا کربلا شدن کوفه را روایت کند. ما نام آدم های قصۀ نامیرا را کم و بیش شنیده ایم. اما در نامیرا با آن ها زیستن در زمانۀ شک و تردید و بیم و امید را تجربه می کنیم.
با گذشت دو دهه از تولد نامیرا، این کتاب همچنان جزو آثار پر فروش ادبیات آیینی و رمان های تاریخی مذهبی محسوب می شود. برندۀ سومین دورۀ جایزۀ جلال آل احمد، کتاب تقدیر شدۀ بیست و هشتمین دورۀ کتاب سال جمهوری اسلامی، کتاب برگزیدۀ چهارمین جشنوارۀ کتاب دین و پژوهش های برتر از عناوینی هستند که نامیرا در این دو دهه از آن خود کرده است.
نامیرا حکایت هجده هزار نامه است که آفتاب را به شهری بدون آفتاب دعوت می کند. حکایت مردم شهری که آفتابی که خود فراخوانده بودند به نیزه می کنند و خاندان نور را به اسارت می برند. نامیرا در حقیقت حکایت این «شدن» است. این صیرورت از روشنی به تاریکی. «شدنی» که بر پیشانی کوفیان حک شده است. نامیرا حکایت قتل نامیراترین مرد تاریخ است.
نقد و بررسی از لادن عظیمی
